Instytut Nauk Prawnych Uniwersytetu Zielonogórskiego wraz z Krajową Izbą Radców Prawnych, Okręgowymi Izbami Radców Prawnych w Opolu, Wałbrzychu, Wrocławiu i Zielonej Górze, Centrum Badań nad Prawem Migracyjnym Instytutu Nauk Prawnych PAN, a także Rechtsanwaltskammer des Landes Brandenburg zorganizował w dniach 12-14 maja 2026 r. Polsko-Niemieckie Forum Prawnicze oraz międzynarodową konferencję naukową pt. „Cudzoziemiec przed sądem”. Konferencja została objęta honorowym patronatem Prezydenta Miasta Zielona Góra mgr inż. Marcina Pabierowskiego i zorganizowana przy wsparciu finansowym miasta Zielona Góra.
Głównym celem spotkania było stworzenie międzynarodowego dialogu łączącego środowisko prawnicze, akademickie oraz samorządowe z Polski i Niemiec, a także wielu innych państw. Obrady dotyczyły sytuacji cudzoziemca w postępowaniach sądowych. Środowisko radców prawnych było reprezentowane m. in. przez r.pr. Bartosza Opalińskiego i r.pr. Tomasza Schefflera, wiceprezesów Krajowej Rady Radców Prawnych.
W trakcie wydarzenia poruszono takie zagadnienia jak: zdolność sądowa i procesowa cudzoziemca w postępowaniu cywilnym, rola pełnomocnika w postępowaniu cywilnym z udziałem cudzoziemca, w tym szczegółowo w sprawach o odebranie osoby podlegającej władzy rodzicielskiej lub pozostającej pod opieką prowadzonych na podstawie konwencji haskiej z 1980 r., prawo do wysłuchania, dostęp do akt sprawy, rola tłumacza, ochrona praw migrantów, postępowania azylowe oraz wyzwania wynikające z transgranicznego charakteru spraw sądowych.
Uroczystego otwarcia konferencji dokonali: Jego Magnificencja Rektor UZ, prof. dr hab. Wojciech Strzyżewski, dr Jarosław Flakowski - wiceprezydent Miasta Zielona Góra, dr hab. Martyna Łaszewska-Hellriegel, prof. UZ - dyrektor Instytutu Nauk Prawnych UZ, dr hab. Andrzej Bisztyga, prof. UZ - dziekan Wydziału Nauk Prawniczych i Ekonomicznych UZ, i dr Przemysław Sztejna - dziekan Rady Okręgowej Izby Rady Radców Prawnych w Zielonej Górze.
Po oficjalnej inauguracji nastąpiła sesja plenarna, w ramach której wykłady wprowadzające wygłosili prof. dr hab. Karol Weitz, SSN (Uniwersytet Warszawski), prof. dr h.c. multi Burkhardt Hess (Uniwersytet Wiedeński), dr hab. Tadeusz Zembrzuski, prof. UW (Uniwersytet Warszawski), prof. dr Jur. Wolfgang Hau (Uniwersytet w Monachium). Wystąpienia te zamknęły pierwszy dzień konferencji. W kolejnych dniach obrad wystąpiło natomiast łącznie 24 referentów reprezentujących następujące ośrodki naukowe: Emory Law School (USA), Instytut Nauk Prawnych PAN, University of Stellenbosch (RPA), Uniwersytet Wileński (Litwa), JJ Strossmayer University of Osijek (Chorwacja), Goce Delcev University, Stip (Macedonia Północna), Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, Uniwersytet w Lozannie, HES- SO Valais-Wallis (Szwajcaria), Uniwersytet Łódzki, Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytet Karola w Pradze (Czechy), Uniwersytet Namibii (Namibia), Uniwersytet Zielonogórski, Uniwersytet w Perugii (Włochy) i Uniwersytet w Nairobi (Kenia). Ponadto głos zabierali przedstawiciele praktyki: tłumacze przysięgli języka niemieckiego oraz rosyjskiego, adwokaci z Brandenburgii oraz z Saksonii, radca prawny z OIRP we Wrocławiu, a także sędzia Lokalnego Sądu Administracyjnego we Frankfurcie nad Odrą.
Obrady toczyły się w trzech językach: polskim, niemieckim oraz angielskim. Zapewniono tłumaczenie symultaniczne dla obrad polsko-niemieckich. W obradach wzięli udział przedstawiciele Krajowej Izby Radców Prawnych oraz OIRP w Zielonej Górze, Opolu, Wałbrzychu oraz Wrocławiu. Konferencja miała charakter hybrydowy, a więc możliwe było uczestnictwo fizycznie w obradach, jak i online. Wykładów w formule online wysłuchali przede wszystkim radcowie prawni oraz tłumacze. Natomiast na sali, poza radcami prawnymi, wystąpieniom przysłuchiwało się także kilkudziesięciu studentów kierunku „Prawo” studiujących na Uniwersytecie Zielonogórskim.
